و كان دخلُها في روايةِ الشيخِ عبدِاللهِ بن حمّادِ الأنصاري أربعةً و عشرين ألفَ دينارٍ في كلٍ سنة ؛ « 1 » عايدات فدك در هر سال بر حسب نقل شيخ عبدالله حماد انصارى بيست و چهار هزار دينار بوده است . هدف از تعقيب فدك اين خطبه را با واقع نگرى و مطالعه در روايات ديگر و گوشه‌هاى تاريخ بايد از حد يك سخنرانى حماسه‌اى و يا اظهار مصيبت و شكايت از اين كه اوضاع عادى كه در عصر حيات پيامبر وجود داشته و پايان يافته است خارج كرد ؛ حتى نبايد به عنوان اعتراض به سياست مالى و اقتصادى دولت انتخابى - كه بر اساس شورا شكل يافته - يا به عنوان موضوع شخصى ؛ يعنى درخواست مساحتى از زمين كه ذخيرهء اقتصادى يك خانواده است و يا نزاع مادى بر سر سرزمين معين به اسم « فدك » و يا دست‌يابى به سرزمين غله خيز تلقى كرد ؛ بلكه فدك ، رمز قيامى تاريخى است كه از حدود حجاز گذشته و پايه‌ريز حكومت جهانى مىباشد . فدك ، انقلابى است كه تاريخِ پس از خود را تشكيل خواهد داد . فدك ، انقلاب عليه سياست دولت وقت و براى برگرداندن خلافت عظماى الهى و اصلاح ملتى است كه با ناديده گرفتن همهء زحمات و خون دل‌ها مىخواهد به جاهليت نخست برگردد . اگر در طى خطبه صحبتى از مطالبهء ميراث و يا نحله ( پيش كشى ) به ميان آمده مربوط به آن مقدارى است كه مرتبط به زعامت كبرى و حكومت جهانى مىشود و به عبارت واضح‌تر صحبت اسلام و كفر ايمان و نفاق و مسئله نص و شورا است . براى تصديق مراتب فوق كافى است كه قبل از مطالعهء خطبه و شرح آن ، به اختصار سيرى در مضامين قطعه‌اى از آن بنماييم تا روشن شود كه قسمت عمدهء خطبه معرف وجود مقدس اميرالمؤمنين عليه السلام و يادآورِ فداكارىها و جان فشانىها و مقاومت‌هاى على عليه السلام در ايجاد اسلام و دوران ضعف آن ، و نيز مشخص كنندهء حق مسلّم اهل بيت عليهم السلام و

--> ( 1 ) . چاپ نجف ، ص 124 .